Lịch sử Toán học
Đôi điều về hình học phi Euclide (Phần 1)
Truyện kể rằng, vào năm 1823 Farkas Bolyai (1775-1858) đã viết thư cho
người con trai là Janos Bolyai (15.12.1802-27.1.1860) người Hungary
rằng: "Con đừng đi vào con đường mà bố đã đi, đừng nhảy vào "hang không
đáy" đã nuốt hết trí tuệ, tinh lực và tâm huyết của bố".
Phát hiện mới về cái nôi của nền toán học nhân loại
Các nhà khoa học Bỉ cho biết họ vừa giải mã được những dấu tích khắc trên đốt xương Ishango được một nhà địa chất học người Bỉ phát hiện ở châu Phi cách đây nửa thế kỷ. Theo đó, cái nôi toán học của loài người nằm ở châu Phi. Đốt xương Ishango, còn gọi là cây gậy Ishango, có niên đại gần 23.000 năm trước kỷ nguyên chúng ta. Đây là bằng chứng cổ xưa nhất về ứng dụng môn toán học trong lịch sử loài người. Khúc xương dài 10,2 cm của một loài động vật chưa xác định được đặc tính. Ở một đầu đoạn xương được gắn một mẩu thạch anh. ...
Người Hy Lạp tính toán thế nào vào năm 100 trước công nguyên
Sau khi kiểm tra kỹ lưỡng một tạo tác của công nghệ thời Hy lạp cổ được gọi là Antikythera Mechanism, các nhà khoa học đã phát hiện rằng thiết bị này không chỉ dự đoán nhật thực mà còn sắp xếp lịch theo chu kỳ 4 năm của Olympiad, tiền thân của đại hội thể thao Olympic ngày nay. ...
Hệ thống toán học Aztec cổ được giải mã
Không chỉ có bộ luật thuế ngày nay mới phức tạp. Người Aztec cổ có hệ thống thuế cũng không hề đơn giản hơn. Để đo đạc những dải đất bị đánh thuế, các nhà toán học Aztec phải phát triển phương pháp đại số chuyên dụng mà chỉ mới được giải mã gần đây. Bằng cách nghiên cứu những tài liệu Aztec của chính quyền bang Tepetlaoztoc, hai nhà khoa học đã hình dung được những phương trình và phân số phức tạp mà các quan chức địa phương dùng để xác định kích cỡ mảnh đất phải trả thuế. Hai bộ luật cổ được viết từ năm 1540 đến năm 1544 sau Công nguyên còn tồn tại thuộc vùng Tepetlaoztoc. Chúng ghi lại mỗi hộ gia đình và số lượng thành viên; số đất sở hữu và loại đất ví dụ như đất đá, đất cát hay còn gọi là “đất vàng”. ...
Chữ số La Mã vẫn chưa tàn lụi
Cách đây khoảng 2.000 năm, ngành toán học khi ấy còn non trẻ bắt đầu bùng nổ ở châu Âu. Thế nhưng, một phát minh của người La Mã cổ đại đã cản trở đà phát triển của môn khoa học này suốt nhiều thế kỷ. Đó chính là chữ số La Mã. Mãi đến thế kỷ 15, người châu Âu mới chuyển sang dùng chữ số A-rập, vốn ưu việt hơn rất nhiều. Tuy nhiên suốt hơn 500 năm qua, chữ số La Mã vẫn chưa tàn lụi....
Cuộc thách đố chấn động giới toán học đầu thế kỉ 16 (Phần 2)
G.Cardano hành nghề y nhưng rất quan tâm đến toán học, sau nhiều lần G.Cardano đề nghị, năm 1539 N.Tartaglia đã đồng ý truyền lại những bí quyết cho G.Cardano. ...
Cuộc thách đố chấn động giới toán học đầu thế kỉ 16 (Phần 1)
Như chúng ta đã biết, việc tìm lời giả cho phương trình bậc 3 là khá phức tạp và công thức của nghiệm là khá cồng kềnh. Trong một bản Babilon tìm thấy có các giá trị của n^3 +n^2 với n=1 đến n=30 và như vậy chúng ta cũng tìm được nghiiệm của 30 phương trình bậc 3 đặc biệt. ...
